ग्रामपंचायत खडक माळेगाव

खडक माळेगाव  हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील निफाड तालुक्यातील एक गाव आहे तालुक्या मधील उत्तरेकडील सर्वात शेवटचे गाव आहे ते चांदवड तालुक्याला लागून आहे तर खडक माळेगावचे अक्षवृत्तीय विस्तार 200 16’ 34” उत्तर ते 200 20’ 45” उत्तर अक्षवृत्ता पर्यत आहे खडक माळेगावचे रेखावृत्तीय विस्तार 740 20’ 45”पूर्व ते 740 14’ 25”पूर्व या रेखावृत्ता पर्यत आहे तर खडक माळेगाव चे क्षेत्रफळ १९६२.१७ हेक्टर असून पिंपळगाव बसवंत व चांदोरी नंतर निफाड तालुका व तिसरा क्रमांक लागतो खडक माळेगावची दक्षिण उत्तर लांबी 5.1 किलोमीटर असून तर पूर्वपश्चिम अंतर हे 5 किलोमीटर आहे.व समुद्र सपाटी पासून उंची ५४० मीटर आहेत

खडक माळेगाव गावाचे लोकजीवन साधे, श्रमप्रधान व पारंपरिक आहे. शेती हा येथील मुख्य व्यवसाय असून द्राक्ष, , कांदा, मका व हंगामी भाजीपाला पिके मोठ्या प्रमाणावर घेतली जातात. शेतीसह काही लोक दुग्धव्यवसाय, कुक्कुटपालन व लघुउद्योग यामध्येही कार्यरत आहेत.

गावात विविध सामाजिक, सांस्कृतिक व धार्मिक परंपरा जोपासल्या जातात. वर्षभरात होणारे उत्सव, सण आणि गावात भरवला जाणारा साप्ताह गावाच्या एकतेचे दर्शन घडवतो. गणेशोत्सव, होळी, दिवाळी, नवरात्र तसेच स्थानिक देवतांच्या पूजांना विशेष महत्त्व आहे.

येथील लोक मेहनती, मदतशील व अतिथी देवो भव या विचाराने वावरणारे आहेत. स्त्रियांचा सहभाग ग्रामविकास व स्वयंसाहाय्य गटांद्वारे मोठ्या प्रमाणात दिसून येतो. तरुण वर्ग शिक्षण, खेळ आणि रोजगाराच्या संधी शोधत प्रगतीच्या दिशेने वाटचाल करीत आहे.

खडक माळेगाव लोकजीवनात पारंपरिक ग्रामीण संस्कृतीसोबतच आधुनिकतेची झलकही दिसते, ज्यामुळे गावाचा विकास आणि एकात्मता दोन्ही जोपासले जातात.

सांस्कृतिक कार्यक्रम

गावात दरवर्षी विविध सांस्कृतिक कार्यक्रम आयोजित केले जातात. यामध्ये पारंपरिक कला, लोकगीत, भजन, कीर्तन तसेच विविध सामाजिक उपक्रमांचा समावेश असतो. या कार्यक्रमांमुळे ग्रामस्थांमध्ये एकोपा वाढतो आणि परंपरांचे जतन होते.

योगा

ग्रामस्थांच्या आरोग्यासाठी नियमित योगा वर्ग आयोजित केले जातात. शालेय विद्यार्थी, युवक तसेच वयोवृद्ध नागरिक या वर्गांचा लाभ घेतात. यामुळे शारीरिक व मानसिक स्वास्थ्य टिकून राहते.

श्रीहरीबाबा ग्रामदैवत

गावाचे ग्रामदैवत श्रीहरीबाबा असून ग्रामस्थांची त्यांच्यावर अपार श्रद्धा आहे. दरवर्षी मोठ्या भक्तिभावाने पूजा, आरती व उत्सवाचे आयोजन केले जाते.

हरीबाबा यात्रा

गावात दरवर्षी हरीबाबा यात्रा मोठ्या उत्साहात साजरी केली जाते. यात्रेदरम्यान भजन, कीर्तन, पालखी सोहळा तसेच सामाजिक व धार्मिक कार्यक्रम पार पडतात. यात्रेमुळे ग्रामस्थांमध्ये एकोपा आणि श्रद्धेची भावना अधिक दृढ होते.

खडक माळेगाव गावाजवळील हे धरण परिसर निसर्गरम्य आहे. पावसाळ्यात धरण परिसर हिरवाईने नटतो व थंडावा अनुभवायला मिळतो. हिवाळ्यात येथे स्थलांतरित पक्ष्यांचे आगमन होते, ज्यामध्ये “ब्राह्मणी डक” (Ruddy Shelduck) सारखे सुंदर पक्षी पाहायला मिळतात. निसर्गसौंदर्य, पक्षीनिरीक्षण आणि शांत वातावरणामुळे हे ठिकाण ग्रामस्थ व पर्यटकांसाठी आकर्षणाचे केंद्र ठरले आहे.